Είναι δύσκολο να φανταστούμε τη ζωή μας χωρίς αυτές. Ωστόσο, τα δικαιώματα και οι ελευθερίες που απολαμβάνουμε σήμερα δεν ήταν πάντοτε εγγυημένα — η θεμελίωση και η υπεράσπισή τους χρειάστηκε πολλές γενιές.
Σήμερα, οι δημοκρατικές αρχές υφίστανται ολοένα και μεγαλύτερη πίεση, μεταξύ άλλων και στην Ευρώπη. Αλλά μαζί μπορούμε να αναχαιτίσουμε το κύμα.
Μπορείτε να συμβάλετε στη διαμόρφωση της δημοκρατίας στην Ευρώπη. Χρησιμοποιώντας την ψήφο σας στις τοπικές, περιφερειακές, εθνικές και ευρωπαϊκές εκλογές, υποστηρίζετε τις ιδέες και τις αξίες σας. Μπορείτε επίσης να ξεκινήσετε μια πρωτοβουλία πολιτών για να προωθήσετε νέα νομοθεσία, να μοιραστείτε τις απόψεις σας σχετικά με τις πολιτικές, να υποβάλετε αναφορά στην ΕΕ για θέματα που σας ενδιαφέρουν ή να προσφέρετε εθελοντική εργασία στην κοινότητά σας. Έχετε τη δύναμη!
Η προστασία της δημοκρατίας και η θεμελίωση της δημοκρατικής ανθεκτικότητας των πολιτών, των κοινωνιών και των θεσμών συνιστά ένα συλλογικό εγχείρημα με επείγοντα χαρακτήρα, με στόχο τη διαφύλαξη των πιο σημαντικών στοιχείων για τις Ευρωπαίες και τους Ευρωπαίους — των δημοκρατικών μας αξιών, των ελευθεριών μας και του τρόπου ζωής μας.
Εκφράστε τις απόψεις σας
Η ΕΕ προστατεύει ό,τι έχει σημασία, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματός σας να εκφράζετε τις απόψεις σας, να ακούγεται η φωνή σας και να συμβάλλετε σε αποφάσεις που σας επηρεάζουν.
Σε ορισμένα μέρη του κόσμου, ακόμη και να αστειευτεί κανείς δημόσια μπορεί να οδηγήσει σε πρόστιμο ή και ποινή φυλάκισης. Στην ΕΕ είστε ελεύθεροι να εκφράσετε τη γνώμη σας, καθώς η ελευθερία της έκφρασης προστατεύεται.
Η δημοκρατία μας στηρίζει τον ανοικτό διάλογο, προκειμένου οι ιδέες και οι απόψεις να μπορούν να συζητιούνται ελεύθερα. Μπορείτε να καθίσετε σε μια καφετέρια ή κάποιο μπαρ με φίλους και να μοιραστείτε τις πεποιθήσεις σας χωρίς να φοβάστε αντίποινα ή λογοκρισία από την κυβέρνηση. Η δημοκρατία σάς επιτρέπει να εκφράζεστε.
Τι σημαίνει αυτό για εσάς;
Μπορείτε να υπερασπιστείτε τα πιστεύω σας
Στην ΕΕ μπορείτε να συμμετάσχετε σε διαμαρτυρίες, να ασκήσετε κριτική στην κυβέρνηση ή απλώς να εκφράσετε τις απόψεις σας χωρίς εκφοβισμό ή κυρώσεις. Ό,τι λέτε προστατεύεται, όπως και το δικαίωμά σας να το πείτε.
Μπορείτε να διαμορφώσετε τη δική σας άποψη
Είστε ελεύθεροι να διαμορφώσετε την άποψή σας για θέματα που σας ενδιαφέρουν, χωρίς κρατική παρέμβαση. Η ελευθερία αυτή εξαρτάται από την πρόσβαση σε αξιόπιστες πληροφορίες, την οποία η ΕΕ έχει δεσμευτεί να προστατεύσει και να κρατήσει ανοικτή.
Μπορείτε να δημιουργείτε και να μοιράζεστε χωρίς φόβο
Μπορείτε να εκφράζετε τις ιδέες σας μέσω των λέξεων, της τέχνης, της μουσικής ή του διαδικτυακού περιεχομένου σας. Στην ΕΕ, ανεξάρτητα από το αν εμφανίζεστε στη σκηνή, δημοσιεύετε μια ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, δημιουργείτε τέχνη ή απλώς στέλνετε ένα μήνυμα σε φίλους, η ελευθερία σας να δημιουργείτε και να επικοινωνείτε προστατεύεται.
Πώς προστατεύονται αυτές οι ελευθερίες;
Δεν πρόκειται απλώς για αφηρημένα δικαιώματα. Η ΕΕ εργάζεται συνεχώς για να διασφαλίσει την τήρησή τους στην πράξη.
Ο Χάρτης των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων εγγυάται την ελευθερία της έκφρασης και την ελεύθερη πρόσβαση όλων των Ευρωπαίων στην πληροφόρηση. Και η ΕΕ έχει κάνει επιπλέον βήματα για τη μετατροπή αυτών των αρχών σε συγκεκριμένη δράση.
Μάλιστα, η δέσμευση αυτή αντικατοπτρίζεται στην άμεση στήριξη της ΕΕ προς όσους κάνουν αυτές τις ελευθερίες πραγματικότητα. Μέσω των χρηματοδοτικών προγραμμάτων της, η ΕΕ βοηθά τους πολίτες να προστατεύσουν την ελευθερία της έκφρασής τους, στηρίζοντας έργα που προάγουν τον πολιτισμό και την ελεύθερη έκφραση, ιδίως μέσω του προγράμματος «Δημιουργική Ευρώπη».
Στο διαδίκτυο, η πράξη για τις ψηφιακές υπηρεσίες διασφαλίζει ότι οι μεγάλες πλατφόρμες δεν μπορούν να αφαιρούν ή να καταστέλλουν αυθαίρετα περιεχόμενο στην ΕΕ, και απαιτεί διαφάνεια όσον αφορά τις αποφάσεις που διαμορφώνουν αυτό που βλέπετε. Για παράδειγμα, αν κάποια πλατφόρμα μέσων κοινωνικής δικτύωσης αφαιρέσει την ανάρτησή σας ή αναστείλει τον λογαριασμό σας, πρέπει να εξηγήσει τον λόγο και να σας παράσχει έναν τρόπο να προσβάλετε την εν λόγω απόφαση.
Και μέσω της Πυξίδας Πολιτισμού για την Ευρώπη, απαντάμε στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι τομείς και οι κλάδοι του πολιτισμού και της δημιουργίας στην Ευρώπη, όπως οι περιορισμοί στην καλλιτεχνική έκφραση, τα επισφαλή μέσα διαβίωσης των καλλιτεχνών και ο αντίκτυπος της ΤΝ.
Ελεύθερα μέσα ενημέρωσης
Μείνετε ενημερωμένοι
Η ΕΕ προστατεύει ό,τι έχει σημασία, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματός σας να λαμβάνετε ανεξάρτητες και αξιόπιστες πληροφορίες.
Σε ορισμένα μέρη του κόσμου, οι δημοσιογράφοι φιμώνονται, τα μέσα ενημέρωσης περιορίζονται και οι πολίτες ακούν μόνο μία εκδοχή των γεγονότων.
Στην ΕΕ ο Τύπος είναι ελεύθερος να κάνει δύσκολες ερωτήσεις, να διερευνά όσους βρίσκονται στην εξουσία και να ενημερώνει το κοινό σχετικά με την αλήθεια. Η δημοκρατία επιτρέπει την ευδοκίμηση της πολυφωνίας στα μέσα ενημέρωσης και της ελευθερίας του Τύπου, ώστε να μπορείτε να κατανοείτε τι συμβαίνει και να διαμορφώνετε τη δική σας γνώμη.
Τι σημαίνει αυτό για εσάς;
•Μπορείτε να έχετε πρόσβαση σε ποικίλα, ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης
Στην ΕΕ μπορείτε να διαβάζετε, να παρακολουθείτε και να ακούτε ένα ευρύ φάσμα μέσων ενημέρωσης — δημόσιων και ιδιωτικών, εθνικών και τοπικών, διαδικτυακών και μη. Μπορείτε να συγκρίνετε διαφορετικές απόψεις και πηγές, γνωρίζοντας με ασφάλεια ότι δεν λογοκρίνονται ούτε ελέγχονται από το κράτος.
• Οι δημοσιογράφοι μπορούν να κάνουν τις έρευνές τους και να προβαίνουν σε καταγγελίες με ασφάλεια.
Στην ΕΕ οι δημοσιογράφοι έχουν το δικαίωμα να διερευνούν τη διαφθορά, την κατάχρηση εξουσίας και τις αξιόποινες πράξεις. Μπορούν να προστατεύουν τις πηγές τους και να δημοσιεύουν τα ευρήματά τους χωρίς να αντιμετωπίζουν παρεμβάσεις ή εκφοβισμό από τις δημόσιες αρχές. Η προστασία των δημοσιογράφων συνεπάγεται την προστασία της δημοκρατίας μας.
• Διαμορφώνετε τη δική σας άποψη
Η ελευθερία του Τύπου συνεπάγεται την ύπαρξη διαφόρων οπτικών, τις οποίες μπορείτε να αξιολογήσετε. Αντί να σας υπαγορεύει κάποιος άλλος τι πρέπει να σκεφτείτε, μπορείτε να βγάζετε τα δικά σας συμπεράσματα και να αποφασίζετε τη στάση σας.
Πώς προστατεύονται αυτές οι ελευθερίες;
Δεν πρόκειται για αφηρημένες έννοιες. Πρόκειται για πραγματικές ελευθερίες τις οποίες η ΕΕ προστατεύει καθημερινά με τη δουλειά της. Ο Χάρτης των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων εγγυάται την ελευθερία έκφρασης και πληροφόρησης, συμπεριλαμβανομένης της ελευθερίας και της πολυφωνίας των μέσων ενημέρωσης, για όλες και όλους στην ΕΕ. Και οι εγγυήσεις αυτές υποστηρίζονται από ισχυρή νομοθεσία.
Η νομοθεσία της ΕΕ, όπως ο κανονισμός για την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης, συμβάλλει στην προστασία των δημοσιογράφων και των πηγών τους, ενισχύει την ανεξαρτησία των συντακτών και προστατεύει τους οργανισμούς μέσων ενημέρωσης από αδικαιολόγητες παρεμβάσεις ή νομικό εκφοβισμό. Για παράδειγμα, αν κάποιος δημοσιογράφος αποκαλύψει διαφθορά ή κατάχρηση εξουσίας, οι κανόνες κατά των στρατηγικών αγωγών προς αποθάρρυνση της συμμετοχής του κοινού συμβάλλουν στην προστασία του ενάντια στη φίμωση μέσω καταχρηστικών αγωγών που αποσκοπούν στο χάσιμο χρόνου και πόρων.
Η ΕΕ αναλαμβάνει ενεργό ρόλο στη στήριξη των ελεύθερων και ανεξάρτητων μέσων ενημέρωσης. Μέσω των χρηματοδοτικών προγραμμάτων της, συμβάλλει στην υποστήριξη έργων που προωθούν ένα ισχυρό και πλουραλιστικό ενημερωτικό τοπίο.
Για παράδειγμα, μέσω του σκέλους MEDIA του προγράμματος «Δημιουργική Ευρώπη», η ΕΕ χρηματοδοτεί την ανεξάρτητη, ερευνητική και τοπική δημοσιογραφία σε ολόκληρη την Ευρώπη, ώστε ο Τύπος να μπορεί να συνεχίσει να σας ενημερώνει, να στρέφει τα φώτα στην εξουσία και να διατηρεί ισχυρή τη δημοκρατία.
Τι πιστεύουν οι Ευρωπαίοι;
69 %των Ευρωπαίων θεωρεί ότι τα εθνικά μέσα ενημέρωσης παρέχουν αξιόπιστες πληροφορίες
73 %των Ευρωπαίων θεωρεί ότι τα εθνικά μέσα ενημέρωσης παρέχουν ποικιλία απόψεων
56 %των Ευρωπαίων εκφράζει ικανοποίηση με την κατάσταση της ελευθερίας, της ανεξαρτησίας και της πολυφωνίας των μέσων ενημέρωσης στην ΕΕ
